Bat

Malzemeler

• ☐ 2 su bardağı bulgur
• ☐ 2 adet kuru soğan
• ☐ 1 yemek kaşığı tereyağı
• ☐ 1 yemek kaşığı sıvı yağ
• ☐ 1,5 yemek kaşığı salça
• ☐ 1 tatlı kaşığı tuz
• ☐ 1 çay kaşığı karabiber
• ☐ 1 çay kaşığı kimyon
• ☐ Bayat ekmek
• ☐ Yarım demet maydanoz
• ☐ 3-4 dal yeşil soğan
• ☐ 2 orta boy domates
• ☐ 1 çay kaşığı tuz

Yapılışı

Tereyağı eritilir. Üstüne sıvı yağ eklenir. Küçük küçük doğranan soğanlar pembeleşince salça eklenir. Bulgur ve baharatlar eklenir. Soğanla birlikte iyice kavrulur. Bulgurun üzerine çıkacak şekilde kaynamış su eklenir. Ağzı kapatılır ve kısık ateşte pişirilir. Piştikten sonra bir tepsiye bayat ekmekler doğranıp pişen bat koyulur. Diğer tarafta hazırladığımız domates, maydanoz, yeşil soğan doğranarak hazırladığımız batın üzerine eklenir. Tercihen beyaz ya da kara lahana ile yenebilir. Afiyet olsun.

Hikâyesi

Tokat Erbaa mutfağının en meşhur sosyal yemeğidir. Hikâyesi "kadın günlerine" dayanır. İsmi, yemeğin sulu kıvamına mısır ekmeğinin "batırılarak" yenmesinden gelir. Tokat'ın bereketli bağıyla tüketilen Bat, bölgedeki mercimek ve düğü (ince bulgur) üretiminin bir kutlaması niteliğindedir.

Sağlık ve Besin Değeri

Toplam: 1725 - 1800 kcal

1 Porsiyon için: Yaklaşık 285 - 300 kcal

Yüksek Yaşam İçeriği: Tarifin ana malzemesi olan bulgur, tam tahıllı bir gıda olduğu için besin değeri oldukça yüksektir. Sindirim sisteminin düzenlenmesine yardımcı olur ve kan şekerinin daha dengeli yükselmesini sağlar. Beyaz pirince göre çok daha sağlıklı bir karbonhidrat tercihidir.

Vitamin ve Antioksidan Deposu: Maydanoz, yeşil soğan ve domates gibi malzemelerin tarifin son aşamasında (genellikle pişirilmeden) eklenmesi, içerdikleri C vitaminlerinin ve antioksidanların korunmasını sağlar. Domatesteki likopen ve soğandaki kükürtlü bileşikler de bu şekilde özelliklerini korur.

Sindirim Kolaylaştırıcı Baharatlar: İçeriğindeki kimyon, baklagiller ve tahılların neden olabileceği şişkinliği azaltma özelliğine sahiptir. Karabiber ise metabolizmayı destekler.

Yağ ve Karbonhidrat Dengesi: Tereyağı ve sıvı yağın bir arada kullanılması lezzet dengesini sağlar; ancak doymuş yağ miktarını artırır. Tarifte bayat ekmek ile servis yapılması, toplam porsiyon miktarını artırır. Eğer ekmek tam buğday ise bu durum beslenme açısından avantaj sağlar.

Sodyum (Tuz) Dengesi: Tarifte toplam 2 tatlı kaşığı tuz ve salça bulunmaktadır. Bu miktar, özellikle tansiyonu olanlar için dikkatli bir şekilde tüketilmelidir. Salçanın içerdiği tuz da hesaba katılarak ilave tuz miktarı azaltılabilir.